Battle of the Month November 2009: Verbod op verhuur van games
31 oktober 2008
Misschien heb je het op het nieuws gehoord of gezien: vanaf 1 december 2008 is het verhuren van games niet langer meer toegelaten. Strikt genomen was dat overigens nooit toegelaten, want je moet als verhuurbedrijf een overeenkomst sluiten met de producent. Alleen heerst er tot 30 november 2008 wel een gedoogbeleid. Je zou haast tranen in je ogen van al die liefdadigheid.
Hoeveel kost tegenwoordig een gemiddeld game? Hier bij Computertaal zitten we er met onze neus bovenop. Als het om oude games gaat, kan je koopjes doen. Prijzen tussen 5 en 20 euro zijn geen aardigheid, al naargelang de populariteit en de leeftijd van het betrokken spel. Wie echter met zijn tijd mee wil, moet voor nieuwe games gaan en die kosten al snel 50 euro of meer.
Veel? Alles hangt af van wie je spreekt, maar we gaan hier geen discusie over de prijs voeren: die is wat hij is en berust wel degelijk op een economische realiteit. Dat neemt niet weg dat die prijs hoog is, zeker in een tijd waar alles duur wordt.
Huren is daarom voor heel wat mensen een ideale oplossing. Alleen mag het niet meer vanaf 1 december 2008. Nee, wacht: het mag nog wel. Belangenorganisaties zijn niet helemaal van de pot gerukt: ze willen alleen dat je overeenkomsten met de betrokken bedrijven sluit. Waar zit het probleem?
Nergens, zullen belangenorganisaties zeggen. Tot we de realiteit bekijken. De muziekwereld wil namelijk dat je ook per producent een overeenkomst afsluit om hun producten on line aan te bieden. Daar stellen we vast dat heel wat sites gewoon moedeloos de deuren dicht doen omdat dit onbegonnen werk is. De eerste wil wel, de tweede misschien en de derde alleen als de eerste niet meespeelt. Dàt is een realiteit waar belangenorganisaties maar al te graag over zwijgen.
Het alternatief? Ik zeg het niet graag – ik ben zelf auteur. Maar je zou haast denken dat ze het erom doen. Nooit gedacht aan piraterij? Je krijgt het product gratis en je hebt niet af te rekenen met het gezeur van eventuele DRM-toestanden. Hip hip hoi! De bedrijven zijn er niet gelukkig mee, maar jij ongetwijfeld wel en daar gaat het toch om?
Drastische stappen
Nee, piraterij is natuurlijk geen oplossing. Dat kan alleen als je beide partijen tevreden stelt en dat betekent dan weer automatisch een drastische hervorming van het auteursrecht. Het huidige systeem is volledig uitgehold en nodigt uit tot misbruiken van alle betrokken partijen (en breek me dààr als auteur van 40 boeken niet de mond over open!). Daarom stel ik voor dat we het auteursrecht laten afhangen van de economische realiteit. Dat mijn computerboeken na gemiddeld 3 jaar niet meer economisch relevant zijn, is gewoon een wet. Maak er voor mijn part vijf jaar van en we zijn rond. Films en muziek gaan langer mee en romans natuurlijk ook. Games hebben dan weer een kortere levensduur. Kijk naar de markt en bepaal in gezamelijk overleg een redelijke termijn. Ingewikkeld? Het is maar zo ingewikkeld als jij het wil.
Verder bepaal je dat het werk beschermd is, maar dat de eindgebruiker met de drager kan doen wat hij of zij wil. Die heeft er immers voor betaald! Het werk vermenigvuldigen zonder toestemming is uiteraard nog altijd verboden, maar zolang het op zijn originele drager blijft zitten, kan je als gebruiker ermee doen wat je wil. Dat betekent dat je het mag verhuren, doorverkopen of gewoon verticaal kan klasseren en bij voorkeur zonder dat gedoe met overeenkomsten.
Want laten we wel wezen: heb jij een automerk al ooit horen verkondigen dat je voortaan hun toelating moet krijgen om hun auto’s te kunnen verhuren eens je die gekocht hebt?
BOTM Juli-Augustus: Internet censureren?
20 juni 2008
Waar moet je de grens trekken? Wat kan en wat kan niet?
Verizon heeft zo besloten in Amerika alle alt.-nieuwsgroepen te blokkeren. Er zijn verschillende redenen; enerzijds schakel je zo de piraterij uit (mensen kunnen niets meer van die groepen downloaden) en anderzijds blokkeer je ook mensen die op zoek gaan naar kinderporno.
Maar zo hoort het toch, hoor ik je nu ongetwijfeld roepen? Is dat inderdaad zo? Vergelijk het met een bankoverval: rovers gebruiken daar steevast auto’s voor. Stel dat een politicus plots het licht ziet en een halt wilt toeroepen aan bankovervallen. Aangezien we zelden horen dat dieven per fiets of te voet het hazenpad gekozen hebben, stelt die politicus dat we alle auto’s gaan verbieden. We laten gewoon niet meer toe dat ze op onze wegen komen omdat we zo helemaal zeker zijn dat er geen auto’s meer gebruikt kunnen worden in bankovervallen.
Je ziet die maatregel niet meer zitten? Ah, maar natuurlijk! Dit is iets helemaal anders! Ja, dit is inderdaad anders: in dit geval wordt ook jouw vrijheid beknot en dus ga je in het verweer. Want naast kinderporno (overigens een beperkte groep van alt.-nieuwsgroepen) vind je er ook allerlei andere nieuwsgroepen die wél interessant én volledig legaal opereren. Die worden echter over dezelfde kam geschoren en zijn dus voor Verizonklanten ook niet meer bereikbaar.
Censuur, noemen we dit. En ook onze eigen Westerse regeringen maken zich daar steeds meer schuldig aan onder het mom van veiligheid. Zei iemand nooit dat een klein beetje vrijheid opgeven om een klein beetje meer veiligheid te krijgen, er uiteindelijk op zou neerkomen dat je geen vrijheid meer hebt en ook geen veiligheid?
Is dat wat we willen? Ook het internet dreigt te verzanden in de poging van een groep onwetende, bange kwezels om nog bangere kwezels het gevoel van veiligheid te geven – een vals gevoel, overigens. Lees de pers er maar op na: terroristen slaan nog steeds hun slag. Nu weer zijn er blijkbaar dreigingen voor Denemarken aangekondigd.
Hoe moet het dan wel? Een nog betere vraag: het antwoord daarop is namelijk minder eenvoudig dan overal gewoon de deuren dicht klappen. Als de deur op slot zit, hoef je niets te doen en kan je eigenlijk het probleem ontkennen. Het bestaat immers niet meer, tenzij ondergronds, natuurlijk. JE kan beter die nieuwsgroepen zelf effectief opzoeken en daar waakhonden in zetten. Toegegeven: zoiets kost tijd en geld (en bedrijven willen winst maken), maar een overheid is er niet om winst te maken. Een overheid is er om TEN DIENSTE te staan van haar bewoners.
Nu alleen nog hopen dat er ooit een regering is die dat ook inziet…
BOTM Januari: Zowel slachtoffer als dader?
28 december 2007
In Amerika is er een zaak waarbij een meisje van 13 seks had met een jongen van 12. Het meisje raakte zwanger en beviel, waarop de overheid optrad en beide voor het gerecht bracht. Waar de jongen de dader was, was het meisje het slachtoffer. Maar, aangezien beiden vrijwillig voor de vrijpartij gekozen hadden, was het meisje net zo goed een dader als de jongen het slachtoffer was. Gevolg: beiden zijn zowel dader als slachtoffer.
Het maakt pijnlijk duidelijk in welke maatschappij we leven. Wie kan nu zonder blikken of blozen twee kinderen voor de rechtbank brengen (en hen bestempelen als criminelen) gewoon omdat ze volgens diezelfde wet te jong waren? Als vader kan ik best begrijpen dat je liever niet hebt dat je kinderen op die leeftijd als seks hebben. Ik bedoel maar: enige wijsheid is toch wel op z’n plaats. Anderzijds mag je ook van volwassenen verwachten dat ze met iets meer verstand van zaken te werk gaan. Je kind terecht wijzen is ok. Het als crimineel bestempelen is er net iets over.
Spijtig genoeg is het niet het enige probleem waarmee we te kampen hebben. Zo was er een Amerikaans bedrijf dat onlangs bepaalde dat Sinterklaas niet langer meer welkom was in haar winkels, wegens racisme. Voor hen die niet kunnen volgen: het racisme zat in de zwarte man die de Sint begeleidde. Het kon immers niet dat zwarten als ‘mindere’ bestempeld werden.
Blijkbaar waren de betrokkenen niet op de hoogte van het echte verhaal van Sinterklaas. De Sint heeft pieten nodig die hem helpen. En ja, die pieten zien zwart. Niet omdat ze van Afrikaanse afkomst zijn, maar wel omdat ze door schoorstenen kruipen. Nu weet ik niet hoe jouw schoorsteen eruit ziet, maar uit ervaring weet ik dat die nogal behoorlijk vuil kunnen zijn. Gevolg: kruip je daardoor, dan zie je zwart. Of dat iets met racisme te maken heeft? Ik dacht het niet…
Waar het dan wel over gaat? Over Politiek Correct willen zijn. We willen niemand voor het hoofd stoten (al die rechtszaken, weet je wel?) en we willen al zeker niet in een slecht daglicht geplaatst worden. Het gevolg is dat we Politiek Correct willen zijn en vervolgens vergeten dat we eigenlijk alleen maar mensen zijn die ook maar een mening hebben. Dat die mening niet bij iedereen in goede aarde hoeft te vallen, is logisch.
Het enige dat we immers bereiken met Politiek Correct te zijn, is dat minderheden er misbruik van maken. En met minderheden heb ik het niet zo zeer over de gelaatskleur of over een andere meetbare kwaliteit. Ik heb het dan vooral over dat soort van mensen dat overal munt uit wil slaan. Niet voor het algemeen nut, maar in de eerste plaats voor zichzelf.
Dus de volgende keer als twee kinderen seks hebben, laten we hen dan duidelijk maken dat seks mooi is, dat het ook moet kunnen, maar dat ze er de volgende keer misschien toch net enkele jaren ouder voor zijn. En wat de Sint betreft: laat die lieve man ook nog maar enkele jaren over de daken zwerven. Mét zijn Zwarte Pieten die lang geleden ooit wit zagen.
BOTM Oktober: Scarlet versus Sabam
27 september 2007
Twee kleine kinderen met pestgedrag
Het wordt haast een klassiek verhaal: de auteursrechtenverenigingen ergeren zich blauw aan piraterij, maar stellen tot hun schande vast dat het aanpakken van de individuele gebruikers niet echt succesvol is. Aan de andere zijde staan de ISP’s, die weinig zin hebben om hun klanten voor het hoofd te stoten en nog minder willen investeren in technologie die hen niets oplevert. Het resultaat? Twee kleine kinderen met pestgedrag en de Belgische Justitie die het weer allemaal mag oplossen.
De zaak is bekend: we downloaden te veel liedjes, films, boeken en software via allerlei P2P kanalen en bit torrent sites zonder dat daarvoor auteursrechten betaald worden. Sabam, dat uiteraard leert van de fouten van zijn buitenlandse broertjes en zusjes, richt daarom nu zijn pijlen op de providers. Tiscali heeft er al eerder aan moeten geloven toen de rechter Sabam gelijk gaf en Tiscali opdroeg filters te installeren.
Tiscali is ondertussen echter overgenomen door Scarlet, dus tijd voor Ronde 2. En zowaar: ook hier haalt Sabam gelijk. Alleen denkt Scarlet er niet aan om zich zomaar gewonnen te geven. In een persbericht vertelde het haar gebruikers trots dat het voor hen in de bres zou springen. De ridder op het witte paard tegen die grote, boze draak? Ik denk het niet!
David tegen Goliath
Laten we eerlijk zijn: als een auteursrechtenorganisatie zoals het RIAA voor je deur staat, dan ben je braaf. Of toch vooral in het begin. Later, wanneer het RIAA steeds vaker fouten maakt en steken laat vallen, ga je terugslaan. En liefst zo hard mogelijk. Tegenwoordig krijgt de Amerikaanse organisatie dan ook regelmatig het deksel op de neus. Of hoe, vanuit het standpunt van de consumenten, David die gevaarlijke Goliath een gevoelige slag toedient en dat nog wel op zijn eigen terrein.
Of de auteursrechtenorganisaties inderdaad Goliath zijn en de consumenten David mogen voorstellen, laten we maar in het midden. Wie in de platenindustrie werkt, om maar iets te zeggen, zal zichzelf ongetwijfeld als David zien. Maar wie eerlijk is moet erkennen dat beide partijen wel iets van David en van Goliath hebben.
Hoe dan ook, de organisaties proberen nu andere wegen uit. Enkele jaren geleden pakte Sabam Tiscali aan en slaagde erin de provider te dwingen filters te installeren zodat het auteursrechterlijk beschermd materiaal dat Sabam vertegenwoordigd, niet langer meer gedownload kon worden. Ondertussen kocht Scarlet Tiscali op en nu verwacht Sabam terecht dat ook Scarlet diezelfde bestanden op haar netwerk zal blokkeren.
Alleen denkt Scarlet daar net iets anders over. Ze stuurden dan ook prompt een persbericht uit met daarin de verschillende redenen waarom Scarlet niet aan die eisen kan voldoen. Het zou immers de rechten van haar gebruikers beperken, en dat kan toch niet?
Sabam is hetzelfde idee toegedaan voor haar gebruikers. Beschermde inhoud niet filteren, schaadt natuurlijk ook de rechten van haar gebruikers.
Een patstelling? In dergelijke situaties laten we maar al te graag de rechter beslissen en een lieve man mocht dus in eerste instantie een vonnis uitspreken in het voordeel van Sabam. Scarlet zal in zijn geldbuidel moeten duiken om wat filters te installeren. Het lag er dan ook vingerdik op dat de ISP in beroep zou gaan.
Heb jij rechten? So what?
Sabam heeft het over de rechten van zijn gebruikers – de auteurs. Scarlet heeft het dan weer over de rechten van de internauten – de klanten. Als we zuiver op inhoud afgaan, hebben beiden gelijk. Auteurs hebben recht op de vruchten van hun werk. Ik ben zelf een auteur, dus ik kan het er alleen maar mee eens zijn. Consumenten hebben echter ook recht op een internetverbinding en het staat hen vrij die verbinding te gebruiken naar de geest van de Belgische wet. En je raad het al: ja, ik ben ook consument.
Ik zie nu het vingertje van de auteurs al omhoog gaan, want de consument download illegaal muziek. En aangezien het illegaal is, mag het niet! Ahha!
Kort daarop gaat het vingertje van de consumenten echter ook omhoog, want downloaden is niet illegaal. Ik mag het dus! Ahha!
Opnieuw een patstelling? Beide partijen hebben ongetwijfeld hun redenen om het daar niet mee eens te zijn. Downloaden is inderdaad niet strafbaar, maar aangezien je het meteen ook aanbied (en dit kan je niet stoppen) ben je wel strafbaar. Het mag dus zuiver wettelijk gezien niet. Anderzijds betaal je al wel rechten op cd’s en dvd’s die dit illegaal downloaden gedeeltelijk moeten vergoeden. Maakt dat het dan niet legaler?
Natuurlijk niet, maar vertel dat maar eens aan consumenten. Want waarom vraag je dan geld?
En daar raken we meteen het gevoelige punt in dit hele betoog. Het gaat zowel voor Sabam als voor de ISP’s om geld. Sabam heeft het geld nodig om zichzelf in leven te houden en de ISP’s hebben het geld nodig omdat we nu éénmaal in een kapitalistische wereld leven. Nutteloze investeringen, en voor ISP’s vallen die filters daaronder, proberen we te minimaliseren. Ze kosten ons immers geld en we kunnen er geen enkele klant iets extra voor vragen. Hetzelfde geldt voor Sabam: zij willen hun werking niet in het gedrang laten komen en je inkomsten veilig stellen is daarbij de eerste vereiste. Logisch en begrijpelijk. We zouden het zelf niet anders doen.
Kan het anders?
De grote vraag is dus: kan het anders? Kunnen we de neuzen van Sabam en ISP’s in dezelfde richting laten wijzen? Zolang we het enkel hebben over onze Rechten, is het antwoord daarop kort en krachtig: nee. Alleen hangen aan bepaalde Rechten ook bepaalde Plichten. En laat dat nu juist in de hele discusie De Grote Onbekende te zijn. Heeft Sabam plichten? Nooit van gehoord. En Scarlet? Ach, hoe heet die ziekte ook alweer waardoor je alles vergeet? Juist ja: Alzheimer. Ze lijden er beiden aan. Gemakkelijk toch?
Wanneer we het dus vanuit de Plichten bekijken, blijken de drijfveren van beide partijen plots heel wat minder nobel te zijn. Beide partijen zijn zich daarvan bewust, maar stellen alles in het werk om het anders te doen uitschijnen.
Als auteur én als consument vraag ik me dan ook vertwijfelt af wat zowel Scarlet als Sabam écht met deze actie willen bereiken. Scarlet wil geen investeringen doen die niet bedrijfsgebonden zijn en die ze dus niet op de één of andere wijze kunnen doorrekenen aan hun klanten, zeker nu de prijs van een internetverbinding zwaar onder druk komt te staan. Sabam wil ook alleen maar haar klanten veilig stellen en vindt dus dat als de consument niet wil luisteren, de ISP in hun plaats maar zijn verantwoordelijkheid moet opnemen.
Vandaar dat we Thiery Dachelet, Communicatieverantwoordelijke bij Sabam, een mailtje toezonden met enkele vragen. Blijkbaar waren ze niet interessant genoeg (of was de lieve man gewoon afwezig), want veel reactie hebben we er tot op de dag van vandaag niet op gekregen. Toen we hetzelfde enkele jaren geleden met Tim Kuick in Nederland deden, kwam die er wel. Nochtans waren de vragen eenvoudig:
1. Wat hopen jullie hiermee te bereiken?
2. Is er echt geen betere manier te bedenken?
Voor Sabam is er dus duidelijk geen betere manier te bedenken, al is ze er wel. Miljoenen consumenten bewijzen immers dagdagelijks dat ze graag een faire prijs betalen voor muziek. Die willen enkel geen dure euro’s uitgeven aan tweederangsnummers die toch op heel wat cd’s voorkomen.
Conclusie
Wie gelijk heeft? Geen van beiden. De uiteindelijke slachtoffers zijn de auteurs én de consumenten. Vreemd genoeg laten die het hele gevecht maar aan zich voorbij gaan; waarschijnlijk omdat ze beiden heel goed weten dat ze de huidige situatie alleen aan zichzelf te danken hebben. Want auteurs hebben het RECHT om betaald te worden, maar de PLICHT om te luisteren naar wat hun klanten verlangen. Als dat niet gebeurt, waarom heeft een consument dan de PLICHT rekening te houden met de RECHTEN van de auteur?
Het is voor beide partijen duidelijk het eenvoudigst om de ander van alles de schuld te geven. Zo kunnen ze vergeten dat ze zelf ook boter op hun hoofd hebben. Geen enkele zichzelf respecterende industrie maakt haar klanten uit voor dieven en geen enkele klant bij zijn gezond verstand durft zeggen dat iets wegnemen geen diefstal is. De eerste die een duidelijke oplossing kan aanbieden, heeft gewonnen. Maar tegen dan is de prijs ongetwijfeld al gestolen en werd de winnaar gepromoveerd tot dief. En voor de rechter die dit kluwen mag ontwarren: zet beide partijen in de hoek en behandel ze zoals ze behandeld willen worden: als kleine kinderen!
BOTM Juni 2006: Piraten voor eeuwig!
4 juni 2006
Piraten voor eeuwig
De MPAA en alle andere auteursrechtenorganisaties trekken ten strijde tegen Het Grote Kwaad. Torrent site na torrentsite wordt uit de lucht genomen en aangezien geen enkele site de ballen heeft om terug te vechten, blijven ze bezig. Enige tijd geleden was Pirate Bay aan de beurt, een site die tot voor kort in Zweden zijn thuisbasis had. Het gevolg was dat hun provider bezoek kreeg van de politie, die in al hun almacht maar meteen besloten alle servers mee te nemen.
De auteursrechtenverenigingen waren niet echt gelukkig met die gang van zaken en dat is te begrijpen, maar op zich zou het verhaal daar moeten eindigen, tenzij de MPAA of een andere dienst opnieuw de jacht opende. Maar zelfs als dat niet het geval is, is het verhaal nog lang niet voorbij. Naast Pirate Bay waren er nog andere slachtoffers, wiens enige misdaad was dat ze bij dezelfde provider zaten. Hun sites zijn namelijk nog steeds off line en niemand kan met enige zekerheid zeggen wanneer deze weer on line komen. Je weet wel: politieonderzoek, enz… , enz…
PRQ, de betrokken provider, doet alles om weer zo snel mogelijk on line te zijn, maar de schade is wel geleden. Nu willen we hier niet de discussie aangaan wie gelijk heeft en wie niet en of Pirate Bay al dan niet iets illegaal doet. Zolang geen enkele rechtbank zich goed uitspreekt over de regelgeving, zal hier niemand op een zinvolle manier te werk kunnen gaan.
Hatelijk
Wie is er nu eigenlijk in de fout gegaan? De auteursrechtenvereniging die er maar een potje van maakt of de politie, die ook niet bepaald de meest fijngevoelige organisatie in onze wereld is. Hebben we het recht om onschuldigen te straffen gewoon omdat we vinden dat ‘ons recht’ geschonden wordt? Waar moeten we de lijn trekken? Wat kan en wat kan niet?
De eerste fout die gemaakt werd, ligt bij de auteursrechtenorganisatie. Zo heeft het weinig zin om bij iedere inbreuk tegen auteursrechten meteen naar de politie of de rechtbank te rennen. En daar hebben we een aantal (goede) redenen voor. Ten eerste weten de politiediensten vaak niet echt waarmee ze bezig zijn. Computers zijn voor de meeste agenten zaken waar ze weinig tot geen kaas van gegeten hebben. Toegegeven, er zijn speciale eenheden die er wat meer van snappen, maar die worden slechts in de erg zware onderzoeken ingeschakeld. De meeste van deze overvallen, en we wikken onze woorden, gebeuren door gewone agenten.
Verder blaakt ons gerechtsysteem nu ook niet van flexibiliteit. Wie een beetje rond kijkt, weet dat we met een rechtsysteem uit de achttiende eeuw zitten. Maar tenzij ik me schromelijk vergis, zit de rest van de wereld al in de éénentwintigste eeuw. Het gerecht maalt zo langzaam, dat een veroordeling gemakkelijk drie tot vijf jaar op zich kan laten wachten. Tegen dan hebben de echte slachtoffers er waarschijnlijk al lang de brui aan gegeven en weet niemand meer wie de echte daders zijn. Daarmee wil ik niet zeggen dat het gerecht zijn werk niet ernstig neemt. In tegendeel. Maar je moet toch echt wel naïef zijn te geloven dat zij ons kunnen verlossen van het kwaad.
Dan maar niets doen
Tja… Als het echt zo gemakkelijk was… Maar nee, natuurlijk moet je wel iets doen. Alleen moet je dan wel weten waarmee je bezig bent (iets wat heel moeilijk is), creatief zijn (iets wat nog moeilijker is) en je gezond verstand gebruiken (en dat is in deze wereld echt haast onvindbaar). En omdat het ook nog toepasbaar moet zijn, mag het zeker niet te ingewikkeld worden.
Wat dan wel die ideale oplossing is? Het mag verbazen, maar veel kan opgelost worden door respect. Respect van mij naar jou én respect van jou naar mij. Maar laten we daar nu net een klein beetje erg veel tekort schieten.
Het gevolg: Pirate Bay spot nu met de gerechtelijke diensten en noemt hun zoekmachine naar torrents nu Police Bay. Maar de echte slachtoffers zijn de tientallen kleine bedrijfjes die hun website bij PRQ hadden. Maar dat zal duidelijk niemand een worst wezen.
